Club Brugge – Antwerp (5-1): Mechele, Nakamba & Dennis ontwapenen mandekking

Club Brugge tegen Antwerp. Behalve een harde supportersstrijd groeide de confrontatie de afgelopen weken ook onverwacht uit tot een echte topper tussen de nummers twee en drie in het klassement. Een clash tussen stijlen, een analyse.

 

tactiek

Zowel Antwerp als Club Brugge in een 3-5-2 opstelling

Club Brugge coach Ivan Leko kent moeilijke tijden. Het begon met een minimale rol in de affaire ‘Propere Handen’ en sleept intussen aan tot een slechte periode met slechts 1 overwinning in de laatste 6 competitiewedstrijden. Hij kon zich optrekken aan de goede prestaties in de Champions League maar (nog steeds) geen akkoord over een contractverlenging zorgt toch ongetwijfeld voor onrust.

Het succesrecept van vorig seizoen, een erg dominante 3-5-2 vanuit balbezit, viel weg zeker na het uitvallen van verschillende dreigende flankspelers en spitsen. Om de twijfel rond de vormcurve van kapitein Vormer niet verder te laten escaleren vormde Leko bovendien een aangepast spelconcept waarin ook plaats was voor de Nederlander: een soort 3-6-1/3-4-3 met Vanaken en Vormer in een ondersteunende rol voor de diepe spits. Ook het spelsysteem waarmee Leko vorig seizoen startte aan zijn Brugs avontuur maar een idee dat hij al snel opborg na een vroegtijdige Europese exit.

Bij Antwerp daarentegen lijkt alles ondanks twee recente thuisnederlagen op wieltjes te lopen, met 19 op 30 leunt het voorlopig zelfs aan bij de absolute top. Coach Boloni is erg flexibel in zijn keuze van veldbezetting, de laatste weken koos hij voor zowel een 4-2-3-1, een 5-4-1 en een 4-4-2 in ruit. Daarbij staat het gebruik van de fysieke mogelijkheden zowel in balbezit als balverlies uiteraard centraal. Van alle coaches in de Pro League switcht Boloni waarschijnlijk het vaakst van formatie met slechts één doel. En dat is zijn mandekking op het middenveld te kunnen uitvoeren en dat lijkt te lonen: Antwerp is het team dat voorlopig het minste schoten op doel tegen kreeg, slechts 9.33 per wedstrijd tov 10.78 voor Club Brugge. Op verplaatsing krijgt het bovendien amper goals tegen.

 

Gespiegelde opstelling
Met Diatta, Rezaei, Danjuma, Vossen, Vormer en Denswil ontbraken heel wat belangrijke spelers voor de thuisploeg. Dennis kwam daarentegen wel terug in de ploeg op de linkerflank. Mede door de afwezigheid van Vormer, koos Leko opnieuw voor de 3-5-2 met Schrijvers en Wesley in de aanval.

Bij Antwerp ontbraken Buta, Seck, Baby en Govea. Boloni spiegelde zoals verwacht de 3-5-2 van Club. Op die manier heeft hij zoals altijd één mannetje meer achterin dan de thuisploeg, een numerieke gelijkheid op het middenveld en voorin één speler minder dan de tegenstander.

Al snel werd duidelijk welk soort wedstrijd we zouden krijgen: Antwerp dat van zijn kant de ruimtes erg beperkt hield en overal heel kort op de man zat. En aan de andere kant Club Brugge dat met die ruimte moest trachten om uit het duel te spelen om de bezoekers uit verband te spelen.

Eerst naar links, dan lange bal

Een echt aanvalsplan leken die bezoekers niet te hebben. Bolat koos in de openingsfase constant voor de lange bal richting Owusu en Mbokani, beiden wonnen echter minder de duels dan normaal en ook de tweede ballen waren veelal voor Blauw-Zwart. Daardoor leek Antwerp zich genoodzaakt soms toch te proberen een opbouw te verzorgen maar dat ging extreem moeizaam. Ondanks het numerieke overwicht achterin, 3 verdedigers tegen 2 aanvallers van Club, raakte het niet op een voetballende manier over de middenlijn. Rechter centrale verdediger Batubinsika kwam redelijk centraal net als Van Damme waardoor linker centrale verdediger Borges te dicht tegen de zijlijn kwam spelen. De wing backs Yatabaré en Joklerud schoven hoog door en Antwerp koos er heel stereotiep voor om constant over links op te bouwen. Het tempo in de balcirculatie lag echter laag, spelers boden zich onvoldoende aan waardoor Borges constant voor de lange bal koos richting de twee spitsen maar de Brugse defensie stond pal.

Waar Club Brugge dit seizoen bijna steeds in een 4-4-2 verdedigt, koos het er vandaag voor om Antwerp in 5-3-2 op te vangen door zelf met een 5-mansdefensie aan te treden. Echt beslissend was dit overigens niet in het wedstrijdverloop.

In balverlies koos Antwerp voor de te verwachten aanpak: mandekking in de defensie en op het middenveld. Voorin stond Owusu bij Mitrovic en Mbokani bij Poulain waardoor deze amper aanspeelbaar waren. Club kende hier enorme problemen mee op Kortrijk waar Mechele deze rol als vrije man in babezit niet goed invulde. Van zodra hij indribbelde naar het middenveld kreeg hij aan het Guldensporenstadion echter hoge zijwaartse druk van diezelfde twee spitsen (waaronder de hevige en snelle Chevalier) wat het opbouwen bemoeilijkte.

mandekking

De cirkels geven de Antwerpse mandekking uitstekend aan. Refaelov volgt Nakamba (oranje), verdediger Borges stapt blindelings uit en volgt de afhakende Schrijvers (geel), Nazaryna volgt Rits tot in de hoek (rood), Haroun schaduwt Vanaken over het volledige veld (blauw)

Refaelov als bewaker van Mechele én Nakamba

Antwerp pakte het ietwat anders aan en liet de twee spitsen gewoon bij Mitrovic en Poulain staan. De belangrijkste rol was er dan ook voor Verloren Zoon Refealov: hij moest tegelijk Nakamba bewaken op het middenveld én doorschuiven op het juiste moment naar Mechele. Echt succesvol was dit niet. Binnen de eerste 5 minuten infiltreerde Mechele gevaarlijk, één actie van hem leidde ook snel tot een gevaarlijke voorzet van Mata die maar net gemist werd in de box. Omdat Mechele de zijwaartse druk (zoals op Kortrijk) niet voelde, had hij iets meer rust aan de bal wat dus tot gevaar kon leiden.

Ondertussen pasten Mechele (vaak iets meer uitzakkend naar rechts) en Nakamba (veel hoger en naar links) hun positie beter aan ten opzichte van elkaar en Refaelov waardoor de Israëliër te grote ruimtes moest belopen in balverlies. Het weinige gevaar dat ontstond vanaf de twintigste minuut startte dan ook bijna allemaal bij de indribbelende Nakamba die werd vrijgespeeld. Zijn infiltratie leidde zo ook de voorzet bij de 1-0 in.

De rest van het defensieve plan bij de Antwerpenaren stond wel redelijk pal. Club ontsnapte amper aan de mandekking op het middenveld. Enkel bij een weggewerkte vrije trap rond het kwartier was Vanaken even alleen waardoor hij Rits bijna perfect alleen voor doelman Bolat kon wegzetten. Op de flank kwam Yatabaré, een bizarre keuze als centrale middenvelder die Dennis moest bewaken, nog niet te zwaar in de problemen tegen de dribbelvaardige Nigeriaan.

Goals kort voor én na rust beslissen

Net voor rust maakte Schrijvers echter een prachtgoal door weg te lopen in de rug van Van Damme, 2-0. Een streep door de rekening van The Great Old. Grote wijzigingen gebeurden er echter niet aan de rust, het drukzetten werd bij Antwerp wat aangepast: beide spitsen moest nu ook Mechele opvangen en Refaelov moest zich enkel nog bezighouden met Nakamba. Die verbeterde organisatie kreeg echter niet de kans zich te bewijzen omdat intussen Dennis erin slaagde Yatabaré zoek te spelen: eerst snoepte hij de bal af van de middenvelder om de 3-0 aan te geven. Niet veel later dribbelde Dennis de Malinees opnieuw voorbij en werd hij foutief afgestopt. Vanaken schilderde de 4-0 mooi op het hoofd van diezelfde Dennis. Wedstrijd volledig beslist.

Met Bolingi gooide coach Boloni er nog een derde centrumspits bij, even later mocht ook Rodrigues de arena nog betreden in een soort 4-4-2 / 5-3-2. Daarbij speelde Rodrigues op de linkerflank offensiever dan Yattabaré op rechts, één van de drie centrumspitsen moest regelmatig uitwijken naar de ‘lege’ rechterflank. Uiteindelijk veranderde het weinig aan de Antwerpse manier van voetballen: de bal snel lang spelen of via de linkerflank voor in de box gooien naar de grote spitsen. Uiteindelijk kreeg Antwerp zo nog hun beste kans met een weggewerkte lange bal die voor de voeten van Haroun belandde die hij op de paal trapte. De 4-1 en 5-1 bleken uiteindelijk slechts voetnoten in een intense wedstrijd die maar korte tijd echt spannend was.

 

Meer Belgisch voetbal

Buitenlands voetbal

KRC Genk – Anderlecht (1-0): ruimte tussen linies & spelhervattingen

Gisteren zorgden Genk en Anderlecht voor een interessante voetbalavond in een topper aan hoge intensiteit. Beiden houden van hoog druk zetten en zijn de twee teams die gemiddeld het langst de bal in de ploeg houden. Uiteindelijk haalden de Limburgers het met het kleinste verschil dankzij een doelpunt dat viel in het verlengde van een spelhervatting.

tactiek

Startopstellingen van KRC Genk en RSC Anderlecht

 

Philippe Clement koos voor een 4-1-4-1 met Vukovic; Maehle, Dewaest, Lucumi, Nastic; Berge, Heynen, Pozuelo, Trossard, N’Dongala; Samatta.

 

Hein Vanhaezebrouck hield vast aan zijn 3-4-1-2 met Didillon; Sanneh, Milic, Najar; Saelemaekers, Appiah, Trebel, Makarenko; Gerkens; Santini, Dimatta.

 

Genkse pressing

Beide ploegen trachten hun tegenstander zo goed als wekelijks hoog onder druk te zetten, ook zaterdagavond was dit een duidelijk doel van zowel Genk als Anderlecht. De thuisploeg verkoos om zich in balverlies in een 4-1-4-1 te positioneren. Daarbij zette Samatta voornamelijk druk op Sanneh, de meest centrale verdediger van Anderlecht, en moesten flankaanvallers Trossard en N’Dongala het moment kiezen om vooruit druk te zetten op de andere centrale verdedigers.

Cruciaal hierbij was dat Trossard steeds positie koos tussen Najar en Appiah, terwijl N’Dongala hetzelfde deed op de andere kant met een goede uitgangspositie tussen Milic en Saelemaekers. Van zodra deze werden ingespeeld, drukte de flankaanvaller door op de centrale verdediger en trachtte hij deze speler naar binnen te duwen. Op onderstaand voorbeeld voert N’Dongala dit bijvoorbeeld goed uit op Milic die de bal verliest met een slechte pass in de as.

Samatta duwt het spel naar Milic die naar binnen wordt geduwd door N’Dongala. De koppeltjes op het middenveld zijn zichtbaar met een enorm mangeoriënteerde Berge bij Gerkens (rode cirkel)

 

Op het middenveld koos Genk voor een ‘mandekking-lightversie’ waarbij Pozuelo meestal Makarenko onder druk zette en Heynen de schaduw was van Trebel. Het koppeltje Berge-Gerkens was echter het meest opvallend, de Noor volgde Gerkens vaak over grote delen op het terrein wanneer die laatste opnieuw naar ruimtes zocht. Dit plannetje werkte grotendeels: Gerkens kwam slechts aan 22 passes en werd gewisseld, Trebel kwam wel aan 55 passes, Makarenko aan 45.

Van zodra de afstand tussen de Genkspeler en zijn twee tegenstanders echter te groot werd gehouden, waren er mogelijkheden voor Anderlecht. De centrale verdedigers kregen dan namelijk de tijd én de ruimte om de bal tussen de linies in te spelen op één van de aanvallers. Zeker wanneer Gerkens positie koos aan de niet-balkant met Berge in zijn kielzog, kon Santini of Dimata in de bal komen maar hun eerste aannames en passes onder druk van de doordekkende Dewaest en Lucumi waren van een lage kwaliteit.

Voldoende ruimte tussen de linies wanneer Milic en Najar tijd kregen aan de bal (gele ruimte). Berge heeft opnieuw enkel oog voor Gerkens: Santini of Dimata kan tussen de linies vrijkomen maar werden kort gedekt door de Genkse centrale verdedigers

Eén keer slaagde Anderlecht in dit bijna optimaal uit te buiten met de infiltrerende Najar die de bal tussendoor diep speelt op Saelemaekers, hij brengt midden de 2e helft de bal voor doel maar de ingevallen Musona laat de wenkende kans onbenut.

Het spreekt voor zich dat Genk in balbezit poogde om de 1-mansflank van de bezoekers te bespelen, dat probeerde het een aantal keer over rechts waarbij het een 2v1 probeerde te creëren met N’Dongala en de opkomende rechtsback Maehle. De kwaliteit van de voorzetten was vaak echter ondermaats waardoor deze situaties geen goed vervolg kenden.

Ruimte tussen de linies

Het grootste gevaar stichtte Genk wanneer het genie Pozuelo tussen de linies kon vrij krijgen. Dit deed het door, anders dan in de hierboven vermelde 2v1 situatie te creëren op de flank, de backs net wat lager te positioneren. De twee Anderlechtflanken Saelemaekers en Appiah anticipeerden hier vooral op door zich hoger in het veld te posteren om sneller druk te kunnen uitoefenen als Maehle en Nastic toch de bal zouden krijgen, Pozuelo maakte hier echter een aantal keer uitstekend gebruik van om in de halfspace in de rug van Makarenko weg te lopen. Zo creëerde hij tot driemaal toe gevaar in de eerste helft vrijkomen gevolgd door een individuele actie of gevaarlijke steekpass.

De Anderlecht wingbacks storen hoog door, Pozuelo profiteert door weg te lopen tussen de linies in de halfspace om van daaruit de actie te starten

Anderlecht kwam moeilijker aan kansen vooral omdat beide spitsen niet goed in de match zaten en Gerkens moeite had met loskomen van zijn waakhond Berge. De jonge Saelemaekers zorgde uiteindelijk misschien nog voor het meeste gevaar met dribbels en infiltraties naar binnen met en zonder bal. Hij won 9 van zijn 10 aanvallende 1v1 acties maar na het inspelen, verkwanselde de Anderlechtaanval te vaak zijn werk.

Anderlecht leider in PPDA-ranking

Paars-wit daarentegen was dus minder dreigend aan de bal, zonder bal zette het wel agressief druk naar voor. Wanneer de flankmiddenvelders uit positie werden gehaald, was het kwetsbaar maar in de eerste fase van de Genkse opbouw zette het wel steeds alles vast. Ook de omschakeling naar balverlies liep relatief goed. Liefst 62% van hun balrecuperaties haalden de spelers van Anderlecht in het verste 2/3e van het terrein ten opzichte van 51% bij KRC Genk. Paars-wit is niet toevallig leider in de PPDA-ranking (Passes Per Defensive Action), een klassement dat de teams rangschikt in de mate van succesvol drukzetten hoog op het veld.

Anderlecht zette met beide spitsen meteen de toevoer naar de Genkse centrale verdedigers af wanneer Vukovic de bal had. Gerkens bewaakte het middenveld en Saelemakers en Appiah dekten agressief door op de flank. Het zorgde daarentegen wel voor een 3v3 voorin bij Genk. Samatta zorgde in de beginfase vaak nog voor goed balbezit na de lange bal van de Genkse doelman maar in de tweede helft gaven de Limburgers de bal steevast te makkelijk weg na dom balverlies of een slechte lange bal waardoor Anderlecht iets meer grip op de match kreeg.

Anderlecht zet alles hoog vast in 3-4-1-2 waardoor Genk lang moet. Het gaat het gevecht in de achterhoede aan in een gedurfde 3v3

 

Beide teams misten een aantal opgelegde kansen en uiteindelijk bleek efficiëntie op de spelhervattingen opnieuw bepalend. De wissels brachten niet veel zoden aan de dijk. Vanhaezebrouck probeerde nog met Bakkali en Musona te spelen achter de diepe spits om zo meer technisch vermogen tussen de linies vrij te krijgen. Het resulteerde in één goede schietkans van Bakkali. Clement paste echter snel aan en bracht met Seck extra power op het middenveld en met Aidoo een 5e verdediger om het centrum hermetisch te sluiten.

 

Het werd uiteindelijk een nipte Genkse zege in een wedstrijd die eigenlijk geen verliezer verdiende. De xG zegt veel: 1,57 voor Genk & 1,61 voor Anderlecht. Qua doelrijpe kansen was er dus amper een verschil waarneembaar. Met zowel Genk, Anderlecht als Club Brugge die een relatief goede start kenden, lijkt het één van de leukere titelgevechten van de laatste jaren te worden. Zeker als je daar ook nog de kwaliteiten van Standard en Gent kan bijrekenen. We volgen het alleszins op de voet, stay tuned!

België – Brazilië (2-1): geschiedenis vanuit 3/4-mansdefensie

Eerder deze week schreven we nog een uitgebreid artikel met onze ‘tactische wensen’ voor de clash met Brazilië. Uiteraard is Lange Bal verheugd dat bondscoach Martinez de mogelijke problemen ook voorzag. We behielden de automatismen vanuit de 3-mansdefensie in balbezit, maar koppelden er een 4-mansdefensie aan in balverlies. Met Chadli als kameleon.

4-3-3 3-5-2

Opstellingen België & Brazilië

Zoals verwacht verdwenen Carrasco en Mertens uit de ploeg ten koste van Chadli en Fellaini na die hun sterke invalbeurt tegen Japan. Vertonghen bleef in de ploeg.

De flanken beter verdedigen, meer druk op de bal in het centrum, De Bruyne hoger op het veld en heel scherp counteren. Dat gaven we een aantal dagen geleden aan als belangrijkste werkpunten. Martinez had het ook allemaal gezien. Grote delen uit ons plan A en plan B werden gebruikt en eigenlijk samengesmeed tot plan C. Een analyse.

De Rode Duivels werken al twee jaar vanuit een 3-mansdefensie in balbezit en die werd dan ook behouden. In balverlies bouwde Martinez echter meer zekerheid in, hij koos voor een 4-mansdefensie in een soort 4-3-1-2.

 

In balbezit vormden Alderweireld, Kompany en Vertonghen de driemansdefensie met Chadli op de linkervleugel en Meunier op de rechterzijde. Witsel bleef voor de defensie, met Fellaini naast hem in een iets aanvallendere rol. Lukaku, Hazard en De Bruyne speelden hoger op het veld met meer vrijheid in een soort 3-5-2 maar hoe langer het team de bal in de ploeg had, hoe dichter het spel evolueerde naar de 3-4-3 zoals we ze kennen.

opbouw

Bij langdurig balbezit: 3-4-3 met Chadli en Meunier op de buitenkant (oranje) en Hazard en KDB (rood) dichtbij Lukaku

 

Uiteraard was daar ruimte voor variatie. Vooral De Bruyne had een redelijke vrije rol. Zo zwierf hij af en toe uit naar de linkerflank voor een positiewissel met Chadli. Maar hij liet zich soms ook uitzakken om van daaruit de dieptepass te versturen. Het uitzakken van KDB en de diepe loopactie van Fellaini had mits een zuivere uitvoering mogelijks al een vroegere 0-1 kunnen zijn.

dieptepass

KDB komt laag, Fellaini infiltreert en krijgt de bal mee

 

Wel hoge pressing

In balverlies schakelden de Duivels om naar een soort 4-3-1-2. Daarbij zakte Meunier een rijtje terug waarbij hij een ‘echte’ rechtsback werd, terwijl Vertonghen de linksbackpositie voor zijn rekening nam; Kompany & Alderweireld verdedigden het centrum. Chadli had de meest avontuurlijke invulling, hij werd van flankmiddenvelder omgetoverd tot centrale middenvelder in balverlies en nam plaats naast Witsel en Fellaini als buffer voor de defensie. Hazard en Lukaku werden de twee spitsen, met meestal Hazard op links en Lukaku op rechts. De Bruyne speelde tussen hen in als nummer 10. De inbreng van Chadli en Fellaini naast Witsel zorgde uiteraard voor de benodigde extra portie agressiviteit in het centrum.

ruit

Chadli in balverlies als centrale middenvelder, KDB als aanvallende middenvelder in een soort 4-3-1-2 

 

In tegenstelling tot de voorbije wedstrijden, probeerden de Duivels wél om hoog druk te zetten wanneer mogelijk. In die situaties schoof De Bruyne iets hoger op en werd hij tijdelijk de spits. Als Brazilië toch slaagde in een progressieve opbouw, zakte KDB opnieuw lager in op zijn oorspronkelijke 10-positie. Geen wonder dus dat hij de meeste afstand aflegde van alle Belgen.

pressing

Bij de pressing stapt KDB uit en wordt hij even de spits, Hazard en Lukaku staan breder

In die hoge pressing was het vanzelfsprekend de bedoeling de bal naar buiten te laten spelen. Zoals in onze voorbeschouwing ook al aangegeven, speelt Brazilië erg vaak de bal in van een lage back naar een flankaanvaller die in de bal komt. Vanwege de opstelling van de Belgen werd deze optie extra aantrekkelijk gemaakt en daar trapten de Seleçao ook vaak in, vooral in de eerste helft. De bal werd verschillende keren van Fagner, die dan onder druk werd gezet door Hazard, ingespeeld op de afhakende Willian die kort gedekt werd door Vertonghen. Het zorgde voor weinig dreigend combinatiespel bij de Brazilianen in de openingsfase.

pressing

België oriënteert de opbouw van Brazilië naar buiten waardoor ze opnieuw de voorspelbare ballen recht op recht langs de zijlijn spelen

 

Belgische counters

Toch kwamen de Goddelijke Kanaries aan een aantal kansen, onder meer op hoekschop, en had België een goede Courtois én het nodige geluk nodig om aan de openingstreffer te ontsnappen. Niet veel later zorgde een hoekschop aan de overkant voor een verlossende 0-1. Het counterspelletje kon nu echt beginnen. En dat deden de Belgen dan ook subliem, zeker in de eerste helft. Brazilië bleef steevast met drie mensen achterin en één speler daarvoor om de Belgische counters te proberen inperken.

Echter, het slimme vrijlopen van KDB zorgde voor problemen bij Brazilië. In onderstaand voorbeeld zijn beide backs hoger opgeschoven en moet Fernandinho dus achteraan bijspringen. KDB staat helemaal vrij om de counteraanval in te leiden die uiteindelijk strandt bij een dribbel van Lukaku.

counter

KDB helemaal vrij om de omschakeling in te leiden

Het tweede doelpunt, na een hoekschop van de Brazilianen, is opnieuw een uitstekend voorbeeld van een goed uitgespeelde counteraanval. Lukaku, balvast en versnellend, speelt op het juiste moment KDB in die afwerkt. Het lijdt geen twijfel dat Casemiro de Belgische spits niet zo makkelijk had laten passeren als Fernandinho maar dat maakt onze rekening uiteraard niet.

Al snel werd duidelijk dat de Brazilianen maar één optie hadden tegen deze strategie van de Rode Duivels. Snelle flankwissels om Willian & Neymar in 1v1 situaties te krijgen met de Belgische backs en tegelijk veel lopende spelers in het centrum. Het gevaar dat de Brazilianen creëerden viel bijna allemaal te noteren na een versnelling op de buitenkant met een voorzet tot gevolg. Op links vooral dankzij overlappingen van Marcelo bij Neymar. Op rechts vooral dankzij individuele acties van Willian. Door het 4-3-1-2 systeem in balverlies was het centrum van de Belgen nu echter wel voldoende bezet, ook de zone rond de zestienmeter. Brazilië werd echter dreigender…

 

Wissels

Aan de rust gooide Tite zijn spits Firmino in de strijd, Willian moest naar de kant, Jesus naar de buitenkant. Bizarre beslissing die al snel werd bijgestuurd door Douglas Costa in de plaats van Jesus te brengen. Costa tegen Vertonghen: al snel werd duidelijk dat daar de slag kon verloren worden van zodra Chadli aan het eind van zijn Latijn zou zitten. Voor het overige veranderde er niet veel: Neymar speelde wel vaker aan de binnenkant, soms als tweede spits, waardoor er meer ruimte kwam voor Marcelo. Fagner bleef steeds achterin. Brazilië schakelde zo om naar iets wat tussen een 3-5-2 en 4-3-3 in lag.

Belangrijkste ‘wijziging’ echter was het feit dat Miranda zo goed als ieder rechtstreeks duel won met Lukaku in de omschakeling. Daardoor werden de Belgische counters sneller geneutraliseerd en werd Brazilië veel dominanter na de pauze.

Door het balbezit van de Brazilianen en de flankwissels werd Costa vaker in 1v1 situaties gebracht tegen Vertonghen. Aangezien Chadli’s krachten uitgeput waren, kon hij niet altijd de nodige steun meer verlenen aan zijn ploegmaat waardoor die erg kwetsbaar werd. Het enige voordeel was nog dat Costa, linkervoet, vaak naar binnen dribbelde en daardoor toch nog tegen een middenvelder aanliep. Een Willian in vorm, rechtervoet, had het Belgische feestje daar zeker kunnen verknallen. Dembele voor Chadli had een snelle en logische wissel geweest, een omzetting naar 4-4-1-1 met dubbele flanken een andere mogelijkheid.

De aansluitingstreffer was dan ook geen verrassing. Zoals reeds meegegeven: gevaarlijke buitenspelers enerzijds en veel lopende spelers in het centrum anderzijds konden de Duivels pijn doen en zo geschiedde. Vertonghen probeerde vaak te anticiperen op de breedstaande Costa om die niet te veel op snelheid laten komen, maar dat betekent uiteraard consequenties in het centrum. Renato Augusto kan vrij inlopen tussen Vertonghen, de vermoeide Chadli en Kompany om binnen te koppen.

rugdekking

België speelde met vuur en rond de 80e minuut greep de bondscoach dan toch in. Geen dubbele flank, maar wel extra dekking achterin. Vermaelen erin en een switch naar een soort 5-3-1-1 met Hazard achter diepe spits Lukaku en KDB mee op het middenveld. Niet veel later bracht Martinez verrassend genoeg nog Tielemans als extra middenvelder en niet de balvaste recuperator Dembele. Het werd iets tussen hangen en wurgen in. Tielemans werd in het slot nog te makkelijk voorbijgedribbeld door Costa maar het daaropvolgende schot werd gelukkig uitstekend gepareerd door Courtois. De Belgen konden tevens rekenen op een sublieme Hazard om de wedstrijd dood te maken in de slotfase.

Martinez had vooraf een uitstekend plan uitgedokterd: 3-mansdefensie in balbezit & 4-mansdefensie in balverlies. De spelers voerden de taken heel goed uit maar de balvastheid voorin verdween waardoor de Belgen net voor/na rust ferm onder druk kwamen. Sneller ingrijpen had gekund maar uiteraard alle credits naar de spelers en staff voor deze prima prestatie. Puur op basis van de kansen verdiende Brazilië uiteraard meer (xG Brazilië 2,45 vs xG België 0,45, lees hier alles over xG) maar een beetje geluk is altijd nodig om te stunten. Zelfs met het best uitgedokterde plan geef je tegen een topteam als de Brazilianen namelijk nog wat kansen weg.

Schitterende prestatie van de Belgen, dinsdag wacht Frankrijk dat misschien de meest klinische ploeg is op dit WK. Go Belgium!

Meer WK-analyses!

België-Brazilië: moment van de waarheid

De Gouden Generatie staat voor haar Grote Examen. De ‘eigen keuze’ voor de moeilijke tabelhelft waarbij een kwartfinale tegen Brazilië onvermijdelijk was, werd gemaakt. Dé ontmoeting dus met misschien wel de grote WK-favoriet (samen met Frankrijk). België cruisete door het tornooi maar treft nu voor het eerst in het tornooi minstens z’n evenknie. Het moment om geschiedenis te schrijven?! Een voorbeschouwing.

Lange Bal zag tot dusver 44 van de 56 gespeelde WK-matchen. Zoals altijd zijn er verschillende trends weer te geven: de impact van de VAR, het belang van de spelhervattingen (bijna de helft van de WK-goals), het grote aantal goals vanuit een omschakeling, het feit dat slechts weinig teams nog kiezen voor een achterhoede met 3 verdedigers, etc.

Een ‘kwalijke’ trend was ongetwijfeld de behouden aanpak van een aantal (top)landen. Het gebrek aan trainingstijd bij een nationaal elftal weegt vaak niet op tegen het samenbrengen van ’s lands grootste talenten. Het zorgt ervoor dat de bondscoach logischerwijs zijn team vooral verdedigend op orde probeert te krijgen om dan veelal te focussen op de omschakeling en het individuele talent dat het verschil voorin moet maken.

Dé grote uitzondering hierop vormen ongetwijfeld onze Rode Duivels. Wél met z’n drieën achterin, wél vanuit een duidelijk aanvalsplan met structuur, met veel lef en branie. Eén van de weinige landen die vol op de aanval durft te spelen, niet toevallig het team dat mogelijks het meeste steun krijgt van de neutrale voetballiefhebber. Met een aanvallende xG van 10,49 creëerden onze Rode Duivels tijdens dit WK aanvallend ook het meeste kwalitatief hoogstaande kansen van alle teams. (Lees hier meer over Expected Goals Data)

Met een aanvallende xG van 7,71 staat Brazilië dan weer op de tweede plaats in die ranking, doch Brazilië lijkt duidelijk afhankelijker van de individuele kwaliteit dan van ruimtecreatie, het benutten van die ruimte en duidelijke patronen.

Hoe dan precies? België gaat al twee jaar uit van een aanvallend 3-4-3 systeem met duidelijke patronen en veel drang naar voor. Opvallend daarbij is dat het via de positie van de spelers uiteraard constant tegenstanders aan het twijfelen wil brengen. Veel spelers tussen de linies of die voor diepte zorgen (rood omcirkeld = gevaarlijkste spelers), spelers hoog naast het blok van de tegenstanders (oranje), ploegmaats in het blok van de tegenstander (geel) maar relatief laag en dus niet zo gevaarlijk en tot slot spelers laag buiten het blok van de tegenstander (groen: lees in eerste instantie ongevaarlijk).

positionele structuur

 

Opvallend bij de Belgen dat het steeds probeert 5 gevaarlijke spelers te hebben (rood of oranje). Enkel tegen Japan liet het zich in de eerste fase van de opbouw misschien te veel verleiden tot ‘veilig/ongevaarlijk balbezit’ door het (onnodig?) uitzakken van Witsel in de opbouwfase waardoor het één speler te weinig had in de ‘gele zone’. Toch houdt het steeds 2 oranje en 3 rode spelers in gevaarlijke posities.positionele structuur

 

 

Los van (het blok van) de tegenstander is Brazilië hier gedurende het tornooi over het algemeen een stuk voorzichtiger in. Het gaat altijd uit van een 4-3-3 formatie maar onderstaande situatie is bijvoorbeeld geen uitzondering: 5 spelers in de laatste veilige lijn buiten het blok van de tegenstander komt geregeld voor. Het zorgt ervoor dat de twee flankaanvallers het veld breed houden (oranje) en er dus maar 1 echte gevaarlijke (rode speler) is die uiteraard makkelijk te verdedigen valt.

opbouw Brazilië

 

Een ander euvel binnen het aanvalsplan van Brazilië hangt daar nauw bij samen: de backs (vooral Fagner & Filipe Luis) zijn relatief beperkt in hun aanvalsdrift waardoor de wingers het veld breed houden en er dus weinig aanspeelopties komen in de ‘red zone’. Daardoor worden Neymar en Willian vaak aangespeeld in slechte omstandigheden: namelijk recht op recht langs de lijn terwijl ze kort gedekt worden. Zonder twijfel een belangrijke reden waarom Neymar steeds in het duel terecht komt en dus ook zo veel schoppen krijgt dit WK. Een matige positionele invulling van het elftal die je bij België maar nauwelijks zal zien, qua aanvallende structuur en visie doet dit WK niemand beter dan onze Belgen. Desondanks zijn de versnellingen van de Brazilianen vaak verschroeiend en zijn Willian, Neymar en Coutinho allen in staat de match met één verrassende flits in een beslissende plooi te leggen.

recht op recht inspelen

 

Verdedigend houden België en Brazilië elkaar ook relatief in balans, in defensief opzicht heeft België een xG van 3, Brazilië doet iets beter met slechts 2,33 (en trof waarschijnlijk ook al betere tegenstanders). Primus van de klas hier zijn Frankrijk en Uruguay die elkaar ook vrijdag treffen, kneusjes zijn Rusland en Kroatië die elkaar zaterdag ontmoeten. Los van de xG leeft toch het gevoel dat Brazilië defensief een stuk stabieler is dan onze Belgen met voorlopig slechts 1 geslikt doelpunt tegen Zwitserland en clean sheets tegen Mexico, Servië en Costa Rica. België kon enkel de 0 houden tegen Panama en een geplaatst Engeland, het slikte er 4 tegen Japan en Tunesië. Het feit dat Brazilië in principe meer mensen achter de bal houdt in balbezit, speelt hier uiteraard een rol in. Drie maand geleden schreven we hier overigens al over de toegenomen defensieve stabiliteit bij Brazilië!

Ondanks de 5-mansdefensie, want daarnaar evolueert de 3-4-3 uiteraard in langere periodes zonder balbezit, heeft België twee grote euvels in balverlies. Een echte structuur om bepaalde periodes van de match gericht hoog te pressen ontbreekt ook nog maar dat kunnen we de bondscoach gezien de beperkte trainingstijd uiteraard niet verwijten, op een WK voetbal zijn er amper teams die dat facet beheersen.

1-  1v2 op de flanken

In balverlies wordt de 3-4-3 in principe regelmatig omgetoverd tot een 5-4-1. Echter Hazard en Mertens, die veelvuldig de rol vertolken als inside winger, vullen de defensieve taken niet altijd even goed in. Hieronder zie je een voorbeeld binnen de 5-4-1 waar het relatief blok goed gevormd is. Eens de bal naar buiten gaat naar de backs van de tegenstander is er echter geen of weinig druk op de bal.

Regelmatig zie je dan ook dat de Belgen gedurfd gaan gokken op de omschakeling waarbij het team in twee blokken lijkt uiteen te vallen, in een 5-2 achter de bal en 3 jongens voor de bal (Mertens, Hazard en Lukaku). Uiteraard dé reden waarom we zo gevaarlijk zijn in de omschakeling: vaak kwalitatieve spelers al in een hoge positie op het moment dat we de bal veroveren. Geen enkel ander land doet dit echter en zo zwaar gokken tegen de Brazilianen is waarschijnlijk geen goed idee. Marcelo, indien fit, laten oprukken op de linkerflank en met Neymar op Meunier laten afstormen is mogelijks zelfs suïcidaal te noemen. Japan probeerde dit tegen de Belgen al constant uit te spelen met de oprukkende Nagatomo en Inui tegen Meunier, wat meermaals tot gevaar leidde.

2” voor het 2e tegendoelpunt tegen de Jappaners zie je deze 5-2-3 formatie duidelijk terug: Mertens, Hazard en Lukaku blijven voorin hangen: het team in 2 blokken verdeeld

 

 

 

2-  Gebrek aan dekking/agressiviteit centraal voor de defensie

Een tweede grote probleem is het gevolg van die ondertalsituaties op de flank. Maar al te vaak moet De Bruyne maar vooral Witsel dit ondertal gaan oplossen op de buitenkant waardoor er centraal erg veel ruimte komt voor de tegenstander om in te voetballen. Wanneer er dan toch eens twee mensen voor de defensie spelen, missen deze regelmatig de nodige agressiviteit en onverzettelijkheid. Het tweede doelpunt (zie foto hierboven) van Japan waarbij De Bruyne slentert om Witsel te helpen is de perfecte illustratie daarvan.

Ook de bezetting van de eigen 16m bij flankvoorzetten wordt regelmatig verwaarloosd. Vaak probeert Meunier of Carrasco de voorzet af te blokken, soms met de steun van Witsel of een centrale verdediger. Ook dan durft De Bruyne zijn defensieve taken wel eens te verwaarlozen waardoor een bal van 45° achteruit richting 16m levensgevaarlijk kan zijn. Neymar, Coutinho en Willian lijken ons nu ook niet echt de spelers om daar vrij te laten trappen…

Witsel moet de 1v2 aan de buitenkant corrigeren om flankvoorzet eruit te halen, De Bruyne nergens te bespeuren. Centrale zone (rood) volledig vrij voor een bal achteruit naar inlopende tegenstanders 

 

Als Roberto Martinez er in slaagt om bovenstaande twee defensieve problemen nog te verhelpen in de laatste dagen maakt België zeker een goede kans om vrijdag een stunt te realiseren. Echter, het moet gezegd dat deze problemen al langere tijd zichtbaar zijn binnen het elftal van de Rode Duivels en dat zal zeker niet aan het oog van Brazilië ontsnapt zijn. De offensieve slagkracht en het gevaar in de omschakeling behouden en tegelijk de defensieve problemen verhelpen, is ook niet evident. Het één heeft uiteraard altijd effect op het ander.

Om zoals vele analisten niet enkel met een beschuldigend vingertje te wijzen of in algemeenheden te praten, koppelen we er meteen twee mogelijkheden aan voor onze Duivels. Het ene al dichter bij het huidige plan dan het andere.

 

Plan A

In ons eerste plan kiezen we in balbezit voor de huidige aanvalspatronen van onze Rode Duivels vanuit 3-4-3. Met het motto: wat goed is, moet behouden worden! Echter in balverlies, kiezen we voor een asymmetrische 4-3-3 zoals KAA Gent het destijds deed onder Hein Vanhaezebrouck: namelijk in balverlies meteen omschakelen naar een 4-mansdefensie mét een dubbele flankbezetting. Daarbij wordt Meunier de rechtsachter en geeft hij in de defensie steun aan Vermaelen, Alderweireld en Kompany. Chadli of Carrasco blijft dan iets hoger speler als linkermiddenvelder, terwijl De Bruyne rechtermiddenvelder wordt. Centraal voor de defensie kiezen we sowieso voor Witsel én Fellaini. Lukaku en Hazard kunnen dan hoger op het veld van meer vrijheid genieten en de Belgische counters inleiden.

omschakeling opbouw

Balbezit België 3-4-3

Balverlies België: 4-3-3 -> 4-4-1-1

Voordelen:
+ offensieve patronen blijven behouden

+ Hazard en Lukaku kunnen dreigend blijven in omschakeling

+ meer defensieve slagkracht centraal voor de defensie

+ dubbele flankbezetting in balverlies

 

Nadelen:

– omschakeling naar balverlies: Meunier tijdig terug? Wat met Neymar?

– Vermaelen fit/beweeglijk genoeg voor eventuele 1v1 situatie met Willian?

 

Plan B

In ons tweede plan proberen we de nadelen van plan A te neutraliseren. Hierbij kiezen we in balbezit en balverlies voor een soort 4-3-2-1 formatie. Dit keer met Meunier als ‘vaste’ rechtsachter maar met een rijkelijk gestoffeerd middenveld voor de defensie: Witsel, Fellaini en Dembele. Witsel als slot op de deur centraal. Dembele als nuttige factor in de opbouw én als bewaker van Neymar wanneer Meunier is opgerukt. Fellaini kan in aanvallend opzicht ook meer infiltreren en gevaar stichten in de box. Ook in plan B krijgen Hazard en Lukaku voldoende vrijheid, De Bruyne ook meer dan in plan A.

4-3-2-1

4-3-2-1 opstelling

Voordelen:

+ restverdediging staat goed: Neymar kan worden opgevangen

+ meer vrijheid voor Hazard en De Bruyne in balbezit en omschakelmomenten

+ verrassende infiltraties van Fellaini mogelijk

+ geen dubbele flank maar Dembele en Fellaini kunnen daar voldoende bijspringen

 

Nadelen:

– offensieve automatismen worden deels weggenomen

 

Conclusie

België speelde van alle teams op dit WK voorlopig misschien wel het meest vrank en vrij, steeds vanuit een aanvallende filosofie en duidelijke patronen. Bondscoach Martinez verdient daarvoor uiteraard alle lof. Verdedigend zijn er echter nog serieuze hiaten die de komende dagen moeten weggewerkt worden, we doen hierboven zelf een aantal suggesties. Rest ons enkel nog alle steun te bieden aan de Red Devils, Go Belgium. Tijd om geschiedenis te schrijven!

 

Meer WK-artikels