Club Brugge – Antwerp (5-1): Mechele, Nakamba & Dennis ontwapenen mandekking

Club Brugge tegen Antwerp. Behalve een harde supportersstrijd groeide de confrontatie de afgelopen weken ook onverwacht uit tot een echte topper tussen de nummers twee en drie in het klassement. Een clash tussen stijlen, een analyse.

 

tactiek

Zowel Antwerp als Club Brugge in een 3-5-2 opstelling

Club Brugge coach Ivan Leko kent moeilijke tijden. Het begon met een minimale rol in de affaire ‘Propere Handen’ en sleept intussen aan tot een slechte periode met slechts 1 overwinning in de laatste 6 competitiewedstrijden. Hij kon zich optrekken aan de goede prestaties in de Champions League maar (nog steeds) geen akkoord over een contractverlenging zorgt toch ongetwijfeld voor onrust.

Het succesrecept van vorig seizoen, een erg dominante 3-5-2 vanuit balbezit, viel weg zeker na het uitvallen van verschillende dreigende flankspelers en spitsen. Om de twijfel rond de vormcurve van kapitein Vormer niet verder te laten escaleren vormde Leko bovendien een aangepast spelconcept waarin ook plaats was voor de Nederlander: een soort 3-6-1/3-4-3 met Vanaken en Vormer in een ondersteunende rol voor de diepe spits. Ook het spelsysteem waarmee Leko vorig seizoen startte aan zijn Brugs avontuur maar een idee dat hij al snel opborg na een vroegtijdige Europese exit.

Bij Antwerp daarentegen lijkt alles ondanks twee recente thuisnederlagen op wieltjes te lopen, met 19 op 30 leunt het voorlopig zelfs aan bij de absolute top. Coach Boloni is erg flexibel in zijn keuze van veldbezetting, de laatste weken koos hij voor zowel een 4-2-3-1, een 5-4-1 en een 4-4-2 in ruit. Daarbij staat het gebruik van de fysieke mogelijkheden zowel in balbezit als balverlies uiteraard centraal. Van alle coaches in de Pro League switcht Boloni waarschijnlijk het vaakst van formatie met slechts één doel. En dat is zijn mandekking op het middenveld te kunnen uitvoeren en dat lijkt te lonen: Antwerp is het team dat voorlopig het minste schoten op doel tegen kreeg, slechts 9.33 per wedstrijd tov 10.78 voor Club Brugge. Op verplaatsing krijgt het bovendien amper goals tegen.

 

Gespiegelde opstelling
Met Diatta, Rezaei, Danjuma, Vossen, Vormer en Denswil ontbraken heel wat belangrijke spelers voor de thuisploeg. Dennis kwam daarentegen wel terug in de ploeg op de linkerflank. Mede door de afwezigheid van Vormer, koos Leko opnieuw voor de 3-5-2 met Schrijvers en Wesley in de aanval.

Bij Antwerp ontbraken Buta, Seck, Baby en Govea. Boloni spiegelde zoals verwacht de 3-5-2 van Club. Op die manier heeft hij zoals altijd één mannetje meer achterin dan de thuisploeg, een numerieke gelijkheid op het middenveld en voorin één speler minder dan de tegenstander.

Al snel werd duidelijk welk soort wedstrijd we zouden krijgen: Antwerp dat van zijn kant de ruimtes erg beperkt hield en overal heel kort op de man zat. En aan de andere kant Club Brugge dat met die ruimte moest trachten om uit het duel te spelen om de bezoekers uit verband te spelen.

Eerst naar links, dan lange bal

Een echt aanvalsplan leken die bezoekers niet te hebben. Bolat koos in de openingsfase constant voor de lange bal richting Owusu en Mbokani, beiden wonnen echter minder de duels dan normaal en ook de tweede ballen waren veelal voor Blauw-Zwart. Daardoor leek Antwerp zich genoodzaakt soms toch te proberen een opbouw te verzorgen maar dat ging extreem moeizaam. Ondanks het numerieke overwicht achterin, 3 verdedigers tegen 2 aanvallers van Club, raakte het niet op een voetballende manier over de middenlijn. Rechter centrale verdediger Batubinsika kwam redelijk centraal net als Van Damme waardoor linker centrale verdediger Borges te dicht tegen de zijlijn kwam spelen. De wing backs Yatabaré en Joklerud schoven hoog door en Antwerp koos er heel stereotiep voor om constant over links op te bouwen. Het tempo in de balcirculatie lag echter laag, spelers boden zich onvoldoende aan waardoor Borges constant voor de lange bal koos richting de twee spitsen maar de Brugse defensie stond pal.

Waar Club Brugge dit seizoen bijna steeds in een 4-4-2 verdedigt, koos het er vandaag voor om Antwerp in 5-3-2 op te vangen door zelf met een 5-mansdefensie aan te treden. Echt beslissend was dit overigens niet in het wedstrijdverloop.

In balverlies koos Antwerp voor de te verwachten aanpak: mandekking in de defensie en op het middenveld. Voorin stond Owusu bij Mitrovic en Mbokani bij Poulain waardoor deze amper aanspeelbaar waren. Club kende hier enorme problemen mee op Kortrijk waar Mechele deze rol als vrije man in babezit niet goed invulde. Van zodra hij indribbelde naar het middenveld kreeg hij aan het Guldensporenstadion echter hoge zijwaartse druk van diezelfde twee spitsen (waaronder de hevige en snelle Chevalier) wat het opbouwen bemoeilijkte.

mandekking

De cirkels geven de Antwerpse mandekking uitstekend aan. Refaelov volgt Nakamba (oranje), verdediger Borges stapt blindelings uit en volgt de afhakende Schrijvers (geel), Nazaryna volgt Rits tot in de hoek (rood), Haroun schaduwt Vanaken over het volledige veld (blauw)

Refaelov als bewaker van Mechele én Nakamba

Antwerp pakte het ietwat anders aan en liet de twee spitsen gewoon bij Mitrovic en Poulain staan. De belangrijkste rol was er dan ook voor Verloren Zoon Refealov: hij moest tegelijk Nakamba bewaken op het middenveld én doorschuiven op het juiste moment naar Mechele. Echt succesvol was dit niet. Binnen de eerste 5 minuten infiltreerde Mechele gevaarlijk, één actie van hem leidde ook snel tot een gevaarlijke voorzet van Mata die maar net gemist werd in de box. Omdat Mechele de zijwaartse druk (zoals op Kortrijk) niet voelde, had hij iets meer rust aan de bal wat dus tot gevaar kon leiden.

Ondertussen pasten Mechele (vaak iets meer uitzakkend naar rechts) en Nakamba (veel hoger en naar links) hun positie beter aan ten opzichte van elkaar en Refaelov waardoor de Israëliër te grote ruimtes moest belopen in balverlies. Het weinige gevaar dat ontstond vanaf de twintigste minuut startte dan ook bijna allemaal bij de indribbelende Nakamba die werd vrijgespeeld. Zijn infiltratie leidde zo ook de voorzet bij de 1-0 in.

De rest van het defensieve plan bij de Antwerpenaren stond wel redelijk pal. Club ontsnapte amper aan de mandekking op het middenveld. Enkel bij een weggewerkte vrije trap rond het kwartier was Vanaken even alleen waardoor hij Rits bijna perfect alleen voor doelman Bolat kon wegzetten. Op de flank kwam Yatabaré, een bizarre keuze als centrale middenvelder die Dennis moest bewaken, nog niet te zwaar in de problemen tegen de dribbelvaardige Nigeriaan.

Goals kort voor én na rust beslissen

Net voor rust maakte Schrijvers echter een prachtgoal door weg te lopen in de rug van Van Damme, 2-0. Een streep door de rekening van The Great Old. Grote wijzigingen gebeurden er echter niet aan de rust, het drukzetten werd bij Antwerp wat aangepast: beide spitsen moest nu ook Mechele opvangen en Refaelov moest zich enkel nog bezighouden met Nakamba. Die verbeterde organisatie kreeg echter niet de kans zich te bewijzen omdat intussen Dennis erin slaagde Yatabaré zoek te spelen: eerst snoepte hij de bal af van de middenvelder om de 3-0 aan te geven. Niet veel later dribbelde Dennis de Malinees opnieuw voorbij en werd hij foutief afgestopt. Vanaken schilderde de 4-0 mooi op het hoofd van diezelfde Dennis. Wedstrijd volledig beslist.

Met Bolingi gooide coach Boloni er nog een derde centrumspits bij, even later mocht ook Rodrigues de arena nog betreden in een soort 4-4-2 / 5-3-2. Daarbij speelde Rodrigues op de linkerflank offensiever dan Yattabaré op rechts, één van de drie centrumspitsen moest regelmatig uitwijken naar de ‘lege’ rechterflank. Uiteindelijk veranderde het weinig aan de Antwerpse manier van voetballen: de bal snel lang spelen of via de linkerflank voor in de box gooien naar de grote spitsen. Uiteindelijk kreeg Antwerp zo nog hun beste kans met een weggewerkte lange bal die voor de voeten van Haroun belandde die hij op de paal trapte. De 4-1 en 5-1 bleken uiteindelijk slechts voetnoten in een intense wedstrijd die maar korte tijd echt spannend was.

 

Meer Belgisch voetbal

Buitenlands voetbal

KAA Gent – Club Brugge (1-0): Brugse ruit domineert zonder goals

Mits een overwinning van KAA Gent kon de titelstrijd misschien nog nieuw leven worden ingeblazen, een Brugse zege zou de play-offs zo goed als zeker in een beslissende plooi leggen. De Gentenaars haalden het met het kleinste verschil in eigen huis, een analyse!

tactiek

3-5-1-1 opstelling van Club Brugge tegen de gekende 4-2-3-1 formatie van KAA Gent

Na de verdiende overwinning op het veld van Anderlecht vorige week, zag coach Yves Vanderhaeghe weinig reden tot verandering. Hij hield dan ook vast aan zijn 4-2-3-1 met Kalinic, Foket, Gigot, Bronn, Asare, Verstraete, Esiti, Dejaegere, Kalu, Simon en Janga.

De tanende Brugse dominantie noopte Ivan Leko wel tot het maken van veranderingen. Hij behield z’n driemansdefensie maar veranderde de invulling in de as. Geen twee spitsen meer, wel een ruit op het middenveld in steun van diepe spits Diaby met Refaelov als vrije nummer 10. Een 3-5-1-1 dus of een 3-6-1, 5-4-1 in ruit. Zoals u wil…
Leko koos voor volgende elf namen: Vermeer, Mitrovic, Mechele, Denswil, Touba, Cools, Nakamba, Vormer, Vanaken, Refaelov en Diaby.

 

Kalu & Simon dankzij snelle flankwissels

opbouw

De drie Gentse aanvallers zetten gesteund door Dejaegere meteen druk op de Brugse 3-mansdefensie. Club kan enkel lang spelen via Vermeer

De thuisploeg nam het meeste initiatief in de openingsfase. Met de drie aanvallers zette het meteen de drie verdedigers van Club onder druk waardoor Vermeer zich genoodzaakt zag snel de lange bal te spelen. Zeker gezien ook Dejaegere steeds in de nek kwam hijgen van Nakamba. Deze lange bal ging in den beginne vaak verloren, nadien zocht Vermeer gerichter naar Vanaken wat in een latere fase wel tot meer balbezit leidde.

Nog belangrijker waren een aantal snelle crosses van middenvelder Verstraete én een beperkte gretigheid in balverlies bij Club Brugge. Daardoor kon Gent de eerste twintig minuten domineren dankzij een dozijn flankwissels. Gezien de enkele bezetting op de flank bij de bezoekers, kwamen Kalu en Simon voortdurend in 1v1 situaties met hun rechtstreekse tegenstanders Cools en Touba. En laat nét dat nu de grootste sterkte zijn van de Buffalo’s. Dat zorgde binnen de minuut dan ook al voor een goal na een individuele actie en voorzet van Simon op collega Kalu.

infiltraties

Gent kan snel wisselen van flank door een gebrek aan druk op de bal. De Brugse ruit moet kantelen en Gent kan een 1v1 creëren op de andere flank of zelfs een 2v1 met opkomende Foket

Die goal zorgde ongetwijfeld voor angst in de benen bij Cools & Touba waardoor ze al snel gingen wijken in de 1v1 duels. Dankzij de flankwissels en de acties van Kalu (4x) en Simon (6x) domineerde de thuisploeg de eerste twintig minuten en creëerde het een vijftal goede doelpogingen. Club stuurde echter bij en kreeg meer grip op de match.

 

Hogere pressing Club Brugge
Het grootste probleem voor blauw-zwart in de beginfase was het gebrek aan voorwaartse pressing waardoor de flankwissels en 1v1 situaties makkelijk konden gecreëerd worden door de Gentenaren. Rond de 18e minuut ging Club assertiever druk zetten met een flankverdediger die doorschoof waardoor het sneller de bal kon recupereren. Vooral Touba en Cools waren cruciaal in dit strijdplan.

pressing

Bal wordt van flank gewisseld richting Asare (zwarte pijl). Wesley & Refaelov zetten meteen druk op de centrale verdedigers van Gent (rode pijlen) terwijl Cools anticipeert op de flankwissel en presst op Asare. Mitrovic neemt zijn rechtstreekse tegenstander Kalu over (gele pijlen)

Wanneer de backs van Gent in balbezit kwamen, drukten zij nu wél agressief voorwaarts door waardoor deze snel onder druk kwamen. Op rechts nam Mitrovic in die situaties de rol van rechtsback over, op links deed Denswil hetzelfde. Een goede oplossing aangezien zowel Cools als Touba voordien toch al ieder duel verloren tegen Simon en Kalu. Gent leed nu meer balverlies en Club Brugge kon beginnen de wet te dicteren met de ruit op het middenveld zoals Leko voor ogen had.

 

Brugse ruit domineert
In balbezit wilden de bezoekers hun lopende wing backs (Cools & Touba) als onderdeel van de strategie behouden maar trachtten ze centraal meer variatie in het spel te brengen ten opzichte van de twee spitsen waarmee Leko voordien speelde. Met Refaelov in een meer teruggetrokken rol kon Club relatief makkelijk de bal centraal in de ploeg houden, gezien de 4 tegen 3 situatie op het middenveld. Door contra-bewegingen (iemand naar de bal, iemand weg van de bal) probeerde het gevaar te stichten met vooral een goede samenwerking op rechts tussen Vormer & Refaelov.

diep

Contrabeweging bij Club: Vormer naar de bal, Refaelov zoekt diepte in de rug van Asare & Esiti

Na een dubbele misser van Diaby, voelde Gent de bui al hangen en probeerde het de voorsprong lager te verdedigen. Kalu en Simon moesten lager terug en de keuze om te speculeren op de counter leek snel gemaakt in de Gentse hoofden. Wanneer beiden flankaanvallers hun taak goed deden, kwam Gent regelmatig tot balrecuperatie. Wanneer één van beide z’n positie niet goed was, kon Club echter makkelijk combineren door het centrum. Scoren lukte de bezoekers niet, 1-0 aan de rust.

passlijnen

Verstraete & Esiti staan laag om lopende Vormer & Refaelov op te vangen (gele cirkels). Dejaegere & Kalu houden het centrum onvoldoende dicht waardoor Vanaken volledig vrij de bal kan ontvangen in een gevaarlijke positie

Geen wijzigingen Vanderhaeghe
Leko liet een bleke Touba in de kleedkamer, in zijn plaats kwam de aanvallend ingestelde Diatta op links. Vanderhaeghe veranderde niks. Ook tactische paste Gent niets aan en dus kreeg Club opnieuw de bal cadeau. De Gentse pressing verwaterde intussen, ergens logisch gezien de afstanden die de spitsen in de eerste helft al aflegden, waardoor Club rustiger kon opbouwen van achteruit. Bij Gent slaagde vooral Kalu er niet in het centrum voldoende te sluiten waardoor het blauw-zwarte mes steeds aan zijn kant heel makkelijk door het midden kon voetballen, iets wat ook in het slot van de eerste helft nochtans al duidelijk was.

buitenspel

Kalu houdt centrum opnieuw niet goed dicht waardoor Refaelov helemaal vrij komt. Diaby staat in buitenspel dus denkt Gigot (geel) te kunnen doordekken, Diaby keert slim terug en loopt diep in rug van Gigot om gevaar te creëren (blauwe lijn)

Waar Refaelov in de eerste helft vooral diep liep in de rug van Asare, zorgde hij nu ook vaak voor aanspeelbaarheid tussen de linies dankzij de ruimte die Kalu openliet. Diaby startte dan vaak opvallend vanuit buitenspelpositie waardoor Gigot geen rechtstreekse tegenstander had en dacht te kunnen uitstappen. Eens Refaelov in balbezit kwam, dook Diaby dan in de rug van Gigot wat voor dreiging zorgde.

pressing

Simon houdt centrum wel goed dicht waardoor Club creatiever moet zijn

aanvalspatronen

Vormer kan de bal niet centraal tussen de linies krijgen dus vraagt hij de bal breed, Refaelov infiltreert zonder bal in de rug van Asare en Esiti

Simon hield zijn flank wél beter dicht waardoor de bezoekers creatiever moesten zijn om op zijn flank aan te vallen. Daar werd vooral de wisselwerking tussen de middenvelders gebruikt waarbij er steeds eentje of meerdere in de diepte doken. Esiti en Verstraete zagen meer gaten dan ze konden dichten en ook Dejaegere moest nu vaak lager mee komen verdedigen. De wissel Chakvetadze voor Esiti bracht uiteraard geen soelaas, aangezien Dejaegere gewoon een rijtje lager ging spelen en achter de Brugse middenvelders moest aanhollen.

Intussen was er van Gentse counters ook amper nog sprake. De Buffalo’s verdedigden erg laag terug waardoor het meestal slechts 1 diepe optie had: targetman Janga. Maar zijn aanvoer was beperkt, zijn balvastheid in de tweede helft (ondanks een sterk eerste halfuur) ook. Bovendien anticipeerde de achterste Brugse lijn goed door snel in te zakken in de omschakeling naar balverlies waardoor de snelheid van de vermoeide Kalu en Simon grotendeels werden geneutraliseerd.

Ondanks de Brugse dominantie slaagde de leider er niet meer in tot scoren te komen. Ook de 3-5-2 waarnaar Leko nog omschakelde bracht uiteindelijk niet het nodige doelpunt op.

 

Conclusie
De eerste uitvoering van de 3-5-1-1 zal Leko echter wel tevreden stellen en geeft extra opties voor de toekomst, zeker met Refaelov die naar z’n beste vorm toegroeit. Club had vanaf minuut 25 constant de bal en gaf weinig kansen weg. Het grote nadeel van dit systeem is echter dat het een ‘traag evoluerend systeem’ is: gevaar komt vooral van lopende spelers uit de tweede lijn of na een lang uitgesponnen aanval.

Club miste op het middenveld en de flanken (Vormer, Vanaken, Refaelov, Cools, Touba) toch de nodige explosiviteit en snelheid om sneller gevaar te creëren waardoor het erg afhankelijk wordt van snelle combinaties op de korte ruimte. En laat geen enkele Belgische ploeg nu net heel goed zijn in het slopen van een defensieve gordel, al zeker niet in PO I waar de beste teams tegen elkaar uitkomen. Een hoge handelingssnelheid in dit geval gepersonaliseerd door een goede laatste pass of efficiënt afwerken onder druk blijft nu eenmaal het grote manco in onze Pro League. Toch blijft Club Brugge uiteraard titelfavoriet.

Met 6 op 6 tegen rivalen Anderlecht & Club Brugge nam Gent op zijn beurt de beste start in PO I. Na een sterke prestatie in het Astridpark, had het vandaag wel de nodige problemen in eigen huis. Het zorgde voor een schitterende openingsfase dankzij de talrijke 1v1 situaties met Kalu & Simon in de hoofdrol. Nadien verviel het echter in ondoordacht countervoetbal en dat bleek duidelijk geen bewuste keuze: daarvoor was de defensieve chaos op het middenveld te groot. In de absolute slotfase gooide Vanderhaeghe er wel nog Andrijasevic in maar voor het overige bleek het toch eerder gokken op een goede afloop. Benieuwd of dit Gent zich verder ontwikkelt of het de komende weken toch vooral blijft rekenen op de flitsen van de twee zwarte parels op de vleugel.

 

Volgende speeldag PO I

vrij 13/4 om 20.30   Charleroi – KRC Genk
zat 14/4 om 20.30    Standard Liège – KAA Gent
zon 15/4 om 18.00   RSC Anderlecht – Club Brugge

 

Meer Belgisch voetbal

Internationaal voetbal

KAA Gent – Club Brugge (2-0): thuisploeg domineert met lage backs

Antwerp en KV Oostende zochten de voorbije weken naar kleine barstjes in het pantser van autoritair leider Club Brugge. Aartsrivaal KAA Gent, 21 op 21 in eigen huis, ging dezelfde weg op en probeerde de bezoekers op een agressieve manier in het defensief te dwingen. Een hoogstaande partij werd het zeker niet, een verdiende winnaar kreeg ze wel.

tactiek

Startopstellingen van KAA Gent (4-3-3) & Club Brugge (5-3-2)

Gent-coach Yves Vanderhaeghe miste met Mitrovic, Neto, Esiti en Simon een aantal belangrijke figuren. Veel wijzigde dat niet aan het spelconcept een 4-3-3 met volgende elf namen aan de aftrap: Kalinic, Foket, Gigot, Bronn, Asare, Verstraete, Andrijasevic, Kubo, Kalu, Yaremchuk en Sylla.

Ivan Leko hield op zijn beurt opnieuw Nakamba op de bank, Vossen kreeg verrassend genoeg de voorkeur op Diaby. Poulain en Decarli waren geblesseerd. Ook hier de vanzelfsprekende 3-5-2/5-3-2 met Gabulov, Vanlerberghe, Mechele, Denswil, Clasie, Vormer, Vanaken, Limbombe, Tomecak, Vossen en Wesley.

Club startte het best aan de match vooral dankzij een aarzelende Kalinic in Gents balbezit, lang duurde de druk echter niet. De thuisploeg nam over en het echte gezicht van de wedstrijd werd snel duidelijk.

Gent ontwijkt Brugse pressing
De belangrijkste keuze van Vanderhaeghe was die om Asare en Foket als ‘lage backs’ te gebruiken. Beiden kregen duidelijk de opdracht om in balbezit breed en laag te blijven om zo voldoende tijd te krijgen aan de bal waardoor het moeilijk werd voor Club om snel hoog druk te zetten. Meer nog, het leek ook een duidelijk onderdeel van het gameplan om in balbezit eerst rustig richting de linkerkant op te bouwen om daar de bezoekers in de pressing te lokken om dan heel snel van flank te wisselen en de aanval op te bouwen via de rechterkant.

Doelman Kalinic en de beide Gentse centrale verdedigers speelden de bal zo snel mogelijk in de richting van Asare. Die stond uiteraard altijd moederziel alleen vanwege het 5-3-2 spelsysteem van Club. Wanneer de linksback laag de bal krijgt, ontstaat er ook altijd wat twijfel wie er effectief moet druk zetten op de bal: in het geval van Club was dit meestal de rechterspits (die net druk had gezet op een centrale verdediger: Wesley of Vossen) of Vormer als rechtercentrale middenvelder (die van een eind verder moest komen om deze druk te ontwikkelen). Daardoor kreeg Asare (de meest technische van de Gentse backs) voldoende tijd en ruimte om iemand uit te kiezen om in te spelen. Aangezien de Gentse middenvelders uiteraard de bal niet mochten krijgen, was het bovendien de taak van de Brugse spitsen om relatief laag te spelen en de passlijnen naar Andrijasevic en Verstraete af te zetten. Dat impliceert uiteraard dat de centrale verdedigers op hun beurt opnieuw vrijkomen en alle tijd krijgen om de bal terug van speelkant te wisselen.

flankwissel

Gent leidt de opbouw eerst naar de linkerkant bij Asare. Vormer (zwart) komt drukzetten vanuit het middenveld maar is relatief lang onderweg vanwege de afstand. Ondertussen zorgen de Brugse spitsen (blauw) dat de Gentse middenvelders de bal niet kunnen krijgen. De centrale verdedigers zijn volledig vrij en kunnen zonder druk de bal van kant wisselen om een 1v1 of 2v1 op rechts te creëren bij Kalu en/of Foket (rood)

En daar, op die rechterkant, wilde Gent het aanvallend duidelijk proberen forceren. Enerzijds met de vinninge Kalu in 1v1 situaties tegen Limbombe (van nature geen verdediger). Of het probeerde indien mogelijk met de steun van de lopende Foket een 2v1 situatie uit te spelen. Wanneer het dan tot een voorzet zou komen, hadden de Buffalo’s bovendien Yaremchuk (op papier de linkeraanvaller) mee in de box, eigenlijk meer een tweede spits. Hierdoor kon Club Brugge én de gewenste pressing niet ontwikkelen én kon het de Gentenaars hun plan om aan te vallen over rechts eigenlijk niet verhinderen. Na een twintigtal minuten probeerde Club tijdens die talrijke flankwissels al meer druk te ontwikkelen door Limbombe hoger te posteren waardoor er inderdaad sneller druk kwam op Foket. Dit zorgde er echter voor dat Denswil een (echte) linksachter werd en vaak tegen Kalu uitkwam in 1 tegen 1 situaties.

En die was wel degelijk een dreiging in de 1v1 situaties (zijn dribbelrapport: 10/13. Werd ook 5x foutief afgestopt) maar zijn laatste pass in de diepte of zijn voorzet was te vaak beneden alle peil. Meer vanuit de combinatie kregen de Gentenaars rond het halfuur een kans via een afstandsschot van Yaremchuk: opbouw op links en de snelle flankwissel naar rechts, om dan via Kubo opnieuw bij ‘finisher’ Yaremchuk uit te komen. Het plan werkte deels maar heel grote kansen bleven uit.

Lange ballen Club Brugge leveren niks op
De andere mogelijkheden die Gent creëerde, ontstonden er voornamelijk dankzij hun erg scherpe omschakelingen. Wanneer het de bal verloor, was het erg gretig om meteen vooruit druk te zetten op de balbezitter van blauw-zwart. Deze leden enorm veel balverlies, vooral Vormer scoorde hierin opvallend matig met een passzuiverheid van slechts 79%, waardoor Gent zeker in de eerste helft constant de bal had en in de omschakeling snel diep kon spelen, vooral via Sylla die de kansen miste.

Gent zette Club niet enkel in de omschakeling onder druk. Ook in meer georganiseerde situaties zoals de doeltrap, koos de thuisploeg voor hoge pressing waarbij het overal vaak man op man durfde te spelen. Wegens, de niet zo secure voeten van, Gabulov werd steeds voor een lange bal gekozen in de eerste of tweede fase richting de twee spitsen Wesley-Vossen. Dat duo stond eigenlijk erg vaak 2v2 tegen Gigot-Bronn omdat Asare en Foket de Brugse flanken Tomecak en Limbombe in eerste instantie in de gaten hielden. Toch slaagde Club er via deze weg nooit in paniek te zaaien, vooral vanwege de gebrekkige snelheid en balvastheid van Vossen. Hij verloor 8 kopduels & won er slechts 4 en slaagde er ook amper in de bal gewoon bij te houden waardoor Gent de bal steeds terug cadeau kreeg.

lange bal

Gent zet de Brugse opbouw vast en speelt overal man op man voorin. Onderaan staat ook Asare (geel) die anticipeert op een lange bal naar Tomecak. Gabulov moet lang spelen naar de spitsen.

 

 

lange bal

Achterin durft Gent vaak 2v2 spelen tegen Wesley-Vossen, Bronn-Gigot winnen toch het merendeel van de duels. Hier geeft Foket wel wat meer steun aan het centrale duo en blijft Verstraete voor de verdediging. Toch kan één deviatie in de diepte op een snelle man erg gevaarlijk worden.

Omdat Club Brugge te weinig balvast was én het geen hoge druk kon ontwikkelen, moest het vooral de feiten ondergaan. Wat er uiteraard ook voor zorgde dat de vloeiende aanvalsgolven met de uitstekende combinatie tussen centrumspel (van Vanaken, Vormer en de twee spitsen) en het gebruik van de twee aanvallende backs op de flanken er nooit echt kon uitkomen. Die laatstes moesten namelijk steeds enorme afstanden afleggen en eens ze dan toch in een gevaarlijke positie kwamen, was er steeds dubbele dekking door de flankverdediger en flankaanvaller van Gent. Gevolg: op één afstandsschot na, geen dreiging. 0-0 ruststand.

Plan B Leko
Verrassend genoeg was het begin van de tweede helft een kopie van de eerste periode. Geen duidelijk zichtbare wijzigingen waardoor het wedstrijdbeeld uiteraard niet veranderde: Gent had het meeste van de bal met af en toe een kleine kans in een match die vooral bol stond van foute keuzes en verdedigers die de aanvallers de baas waren. In zo’n matchen zijn spelhervattingen vaak van cruciaal belang, ook nu. De zoveelste corner van Kalu die eindeljik kwalitatief was, leverde meteen de 1-0 op voor Gent.

Kort daarvoor haalde Leko nog Wesley, en niet Vossen, naar de kant om met Diaby voor meer snelheid te zorgen. De balvastheid voorin was nu echter compleet verloren het duo Bronn-Gigot won achterin zo goed als alle duels met voor hen ook Verstraete die liefst 9x de bal recupereerde. Rond de 75e minuut gooide Leko de boel om door Vanlerberghe naar de kant te halen en met Dennis nog een spits in te brengen: een 4-4-2 in ruit met Dennis & Diaby voorin, en Vossen achter hen op 10. Snel diep spelen door het centrum leek de boodschap maar tijd om te renderen, kreeg de wissel niet. Binnen de minuut ging opnieuw Denswil in de fout: penalty en 2-0 voor de thuisploeg. Verder dan wat scrimmages en spelhervattingen kwam de leider niet meer. Een verdiende zege voor KAA Gent.

Opvallend was het duidelijke gameplan van Vanderhaeghe om de bal in de ploeg te houden en via de rechterflank aan te vallen. Tegelijk was het de ideale manier om de pressing van Club Brugge te ontwijken en zo niet te veel gevaarlijk balverlies te lijden voor eigen doel. Dat lukte met 53% balbezit voor Gent en 61 gewonnen duels tegenover slechts 43 van blauw-zwart. Club liet zich dus wel erg makkelijk naar de slachtbank leiden en moet terug op zoek naar zijn beste vorm voor de start van PO I.

Meer Belgisch voetbal

Bouwwerken Leko

Vorig seizoen groeide voor Club Brugge relatief voorspelbaar uit tot een ontgoocheling kort na de langverwachte titel. Succescoach Michel Preud’homme nam afscheid, Ivan Leko werd de verrassende vervanger. Aan de Kroaat om het heilige vuur in Jan Breydel opnieuw aan te wakkeren. Lange Bal herbekeek de vier officiële wedstrijden van FCB tot zo ver en kwam met deze analyse.

“Welk systeem je ook speelt, het moet altijd de bedoeling zijn dat je de bal in die situaties brengt waarin je diepgang kan vinden. Daarom is het minder belangrijk hoeveel spitsen je op het veld hebt staan. Belangrijker is dat je één speler meer dan de tegenstander in de buurt van de bal hebt, zodat je in balbezit blijft en vervolgens in die ruimte kan aanvallen waar je dat wil. Zonder die extra speler vind je nooit oplossingen.”
Ivan Leko in Sport/Voetbalmagazine

Jaren terug kozen teams steevast om met twee centrale verdedigers te spelen. Eenvoudigweg omdat er bij de tegenstander een omschakeling was naar de intussen alom gekende 4-3-3 formatie en dat bovenstaande argumentatie zo werkelijkheid wordt: namelijk 2 centrale verdedigers tegen 1 spits van de tegenstander, zowel in de opbouwfase als in het verdedigende deel van de match is deze meerderheidssituatie dus erg handig.

De laatste jaren zijn er echter meer en meer teams die ervoor kiezen om met twee spitsen te spelen of toch zeker druk te zetten met twee spitsen (vaak een diepe man gesteund door aanvallende middenvelder), waardoor de meerderheidssituatie achterin automatisch verdwijnt. Tegelijk met deze ontwikkeling, kenden we de revival van de 3-mansdefensie als antwoord hierop.

tactiek Club Brugge

Meest gebruikte basiself van Leko

Ivan Leko bekijkt naar eigen zeggen 5, 6 wedstrijden uit verschillende competities op een vrije dag om bij te leren. Het lijkt dan ook relatief duidelijk dat hij inspiratie op deed voor zijn huidige 3-4-3 in binnen- en buitenland.  In eigen land loodste z’n collega Hein Vanhaezebrouck Gent naar een titel en een knappe CL-campagne met een aanvallende 3-4-3 in balbezit. In het buitenland raakte de Kroaat dan weer ongetwijfeld gecharmeerd door de defensieve organisatie van Chelsea in Contés 3-4-3, gecombineerd met de aanvallende speelstijl van Tottenham ook vaak uitgaand van een driemansdefensie.

 


Opbouw van achteruit

Wanneer mogelijk wil Club Brugge voor een korte, zorgvuldige opbouw van achteruit kiezen. Als het, zoals hierboven reeds aangehaald, speelt tegen een team dat drukzet met één of twee aanvallers heeft het automatisch een mannetje meer achterin. Met ook nog eens de keeper die moet deelnemen aan deze opbouw, wil blauw-zwart deze meerderheid uitspelen om de bal snel vooruit te kunnen spelen tussen de linies.

2. Opbouw back zoeken.png

De tegenstander zet druk met drie aanvallers (witte cirkel). De rechteraanvallen geeft druk op Denswil, hij krijgt voldoende tijd om de vrijlopende De Bock aan te spelen op de buitenkant.

Het gros van de tegenstanders van Club Brugge paste zich intussen reeds aan en probeert met drie aanvallers vanuit een 4-3-3 druk te zetten op de verdedigers van Club. Tegen de minder gerenommeerde tegenstanders als Lokeren wist blauw-zwart daar relatief makkelijk omheen te spelen. Meestal is het namelijk de spits die bij de meest centrale verdediger van Club staat en de flankaanvallers van de tegenstander die de andere verdedigers onder druk proberen zitten. Wanneer deze timing niet perfect zit, hebben de centrale verdedigers echter net de tijd om de bal aan te nemen en door te spelen naar de linkerflank of rechterflank die vaak voldoende ruimte hebben om de bal te krijgen.

 

Wanneer er geen hoge druk is, krijgen de troepen van Leko rustig de tijd om de bal rond te spelen. Omdat de centrale middenvelders Vormer en Nakamba in die situaties meestal weinig tijd krijgen, wachten de verdedigers het moment af om de bal verticaal tussen de linies in te spelen op de flankaanvallers die naar binnenkomen, meestal Refaelov of Dennis. Tegen Lokeren zorgde deze schitterende opbouw tevens voor het 2e  doelpunt. Een kopietje van het trainingsveld in de praktijk gebracht op Daknam.

3. Goal na opbouw.png

Engels vindt Refaelov tussen de linies die meteen kan opendraaien en diepspelen op Dennis die scoort.

Tegenstanders die beter georganiseerd staan, agressiever en met meer explosiviteit voorin hoog druk zetten, bezorgen Club veel meer problemen. Vooral Basaksehir slaagde daar in eigen stadion erg goed in. De 3 Turkse aanvallers zorgen voor veel druk, Club slaagt er zo niet meer in een meerderheidssituatie te creëeren en speelt terug op de doelman. Horvath blonk de voorbije weken echter niet meteen uit in het uitvoetballen en trapte de ballen dan maar vaak ver weg. In die situaties ontbeert het Club Brugge momenteel ook nog aan een sterke, balvaste spits die in staat is om de bal bij te houden en z’n ploegmaats te laten aansluiten.

4. Lange bal.png

Basaksehir zet agressiever en sneller druk voorin met drie mensen. Ook Vormer is niet aanspeelbaar op het middenveld waardoor we voortdurend de lange bal zien terugkomen.

‘Voetbal is een spel van ruimtes. Hoe creëer je die, hoe verover je die, hoe kom je eruit om via een andere ruimte weer aan te vallen? Daar moeten trainers oplossingen voor aanreiken. Weten hoe je moet aanvallen, is zeer belangrijk. Dan praat je over het simultaan bewegen van drie à vier spelers, niet eentje. Omdat een speler die beweegt ruimte maakt voor anderen. Zo creëer je offensief spel.’
Ivan Leko in Sport/Voetbalmagazine

Aanvallen
De grote sterkte van het 3-4-3 systeem dat Leko beoogt is de samenwerking tussen de oprukkende flankspelers en de ‘inside wingers’ (= de flankaanvallers die meer vanuit het centrum en de halfspaces opereren). Dat er nog veel ruimte is voor verbetering, tonen ook de cijfers aan. Slechts 30% (3 van de 10) van de gemaakte goals tot zo ver kwamen voort uit het open veldspel (lees: combinaties, indvidiuele acties) en daar rekenen we dan ook de goal bij van Dennis tegen Eupen hoewel die misschien meer voort kwam uit een omschakeling.

De andere goals kwamen er na een snelle omschakeling (2 goals) of uit spelhervattingen (5 goals!). Efficiëntie is een grote kwaliteit maar het moge duidelijk zijn dat weinig kansen creëren en toch veel scoren eerder zeldzaam is. Als teams het een volledig seizoen volhouden (zoals Leicester City bijvoorbeeld in het kampioenenjaar) kan het succes opleveren maar men mag er zich zeker niet op blindstaren want ook een portie geluk gaat gemoeid bij efficiëntie. Werk aan de winkel dus.

Geen flankwissels
Een eerste grote manco in de voorlopige invulling van de speelwijze is het compleet gebrek aan snelle flankwissels. De grote kwaliteit van oa. Gent in het kampioenenjaar, Chelsea, en andere teams waren de snelle crosspasses van de centrale middenvelders richting de lopende flankspelers op de andere kant. In het geval van Club komen er dus amper bruikbare ballen van Vormer en Nakamba richting de lopende Palacios en De Bock/Touba.

Dit heeft enerzijds te maken met de beperkte aanspeelbaarheid en dito handelingssnelheid van beide centrale middenvelders. Nakamba toont zich in de eerste plaats een meester in de balrecuperatie en minder een meester aan de bal. Vormer moet zijn gekende infiltratievermogen in dit systeem vooral inruilen voor een rol als spelmaker, maar daar liggen de grootste kwaliteiten van de Brugse captain zeker niet. Of ook de mensen op de flank de ideale wapens zijn om aanvallend beslissend te zijn is een terechte vraag.

Ook de samenwerking op de flank treft hier echter schuld. Refaelov en Dennis kiezen te vaak positie in de as van het veld waardoor de backs van de tegenstanders niet tot een keuze worden gedwongen. Zij moeten namelijk het slachtoffer worden van hun eigen keuze: doordekken op Refaelov/Dennis of toch maar opvangen van lopende speler? Dit is nog niet het geval, ze kunnen rustig in positie blijven, anticiperen op de crosspass en deze makkelijk onderscheppen als die toch zou komen. Als de inside wingers vanuit de halfspace zouden spelen, zou de tegenstander echter meer voor deze keuze gesteld worden en zouden de crosspasses dus ook meer doel vinden. In onderstaand beeld zie je de centrale positie van Refaelov die de bal niet kan krijgen. Daardoor kan linksback Clichy al anticiperen op een eventuele wisselpass die hij dan zou kunnen onderscheppen.

5. Samenwerking flank.png

Refaelov staat te centraal waardoor die automatisch gedekt wordt door een centrale middenvelder. Dat zorgt ervoor dat linksback Clichy al kan anticiperen op een eventuele crosspass op Palacios aan de buitenkant.

Wachten op kracht/snelheid van Wesley/Diaby
De samenwerking tussen de drie aanvallers voorin is dan weer iets te wisselvallig. Het 3-4-3 systeem leent zich vooral tot intelligente en creatieve voetballers op de korte ruimte in combinatie met, zoals eerder aangegeven, lopende spelers op de buitenkant. Het is geen toeval dat er bij de aanvallers waarmee Gent succes boekte altijd 2 intelligente spelers bij waren (Depoitre en Milicevic), net zoals Chelsea (Pedro en Hazard) en Tottenham (Kane, Alli en Eriksen). Momenteel leken noch Refaelov en Dennis zich echter in dat keurslijf te willen laten steken. In het geval van die laatste misschien maar goed ook.

Belangrijk in de samenwerking voorin is een constante wisselwerking in een driehoek: tussen de spits, de inside winger en de lopende flankspeler. Wanneer bijvoorbeeld Vossen op rechts afhaakt, kan Refaelov centraal in de diepte duiken en Palacios in de hoek. Wanneer op links Vossen bv diep loopt, kan Dennis afhaken tussen de linies en de linkermiddenvelder meters maken langs de lijn. Perbet werd op dat vlak na één match al afgeschreven, Vossen toonde iets meer vooruitgang in het samenspel voorin. Met Refaelov, Vossen en Dennis is er echter te weinig snelheid en kracht in de ploeg. Op dat vlak lijkt de inbreng van Diaby of Wesley als centrale spits alvast een must om de Brugse aanvalsmachine op gang te krijgen. Al is het dan maar weer de vraag of de looplijnen van de coach nog voldoende worden opgevolgd.

6. Alledrie in de bal.png

Drie spelers komen allemaal in de bal op het moment dat Denswil wil inspelen. Daardoor moet Vormer voor diepte zorgen, maar die komt van heel diep geïnfiltreerd en kan onmogelijk op tijd gevaarlijk worden.

‘Aanvallen met 6 spelers, verdedigen met 10 spelers’

 

Verdedigen
Leko houdt van de manier van spelen van Tuchel, Pochettino,etc. en dat weerspiegelt zich in de eerste fase bij balverlies. Hij wil de Clubspelers zo hoog mogelijk druk laten zetten zodat de tegenstander de bal opnieuw verliest en blauw-zwart zo dicht mogelijk bij het doel van de rivaal een nieuwe aanval kan opzetten. Tegen Basaksehir ging dat in de beginfase goed op volgende manier: de inside wingers zetten druk op de centrale verdedigers, met daartussen de spits die ging doorjagen op de keeper als die de bal teruggespeeld kreeg. Daardoor werd door de Turken in de openingsfase vaak de lange bal gehanteerd, al werd die nog regelmatig bijgehouden door Adebayor voorin. Toch oogde de balans op dat vlak erg positief.

7. Hoge pressing.png

Beide inside wingers geven druk op de centrale verdedigers, waardoor Perbet kan doorjagen op de keeper. De Turken zijn verplicht om de lange bal te hanteren.

Het grote probleem voor Club ontstaat echter op het moment wanneer het er niet in slaagt de bal te veroveren na hoge pressing. Vanwege de formatie en de gekozen speelwijze, zakt Club daardoor in een lager blok in 5-4-1 met Dennis en Refaelov als flankmiddenvelders. De vijf verdedigers zorgen er in theorie voor dat de volledige breedte van het veld makkelijk verdedigd zou moeten kunnen worden, zeker door de steun van de vier middenvelders. De praktijk zegt echter iets anders.

Van zodra Club wat ingedrukt geraakt, heeft het momenteel eigenlijk maar één optie: allemaal samen laag inzakken en rustig afwachten om de bal te recupereren na een slechte pass van de tegenstander of balverlies na een mislukte dribbel. Als het dat doet, nogal passief en gegroepeerd afwacht, geeft het op dit moment weinig ruimte weg. Wat uiteraard goed is.

Wanneer Club daarentegen vanuit de 5-4-1 probeert om ook effectief agressief druk te gaan zetten, worden de ruimtes te groot, lopen spelers uit positie en anticiperen spelers niet op de situatie waardoor tegenstanders gevaarlijk worden. Dit gebeurt vooral in de as van het veld waar Vormer en/of Nakamba soms het moment volledig verkeerd kiezen om druk te zetten vooruit.

Veeleer gebeurt het echter dat deze wel het juiste moment kiezen om te pressen maar dat de centrale verdedigers niet aansluiten. Ook durft amper één van deze drie centrale mensen uitstappen terwijl dat net het voordeel is van de meerderheidssituatie achterin: anticiperen, pro-actief gaan handelen en problemen voorkomen vooraleer ze ontstaan. En net daarin is Club achteraan nog te onvolwassen. Ook de tegengoal, hieronder afgebeeld, is hiervan het gevolg.

8. Verdedigen.png

Linkeraanvaller Elia krijgt veel ruimte tussen de linies, Mechele stapt niet (of veel te laat) uit op de aanvaller. 

9. Verdedigen.png

Op het moment dat Club Brugge opnieuw compact staat, ontstaat het probleem van druk op de bal door het ontbreken van een echte 10. Daardoor moet Club opnieuw georganiseerd afwachten.

10. Verdedigen.png

Tot tweemaal toe komt een Turkse middenvelder in schietpositie zonder veel druk. De tweede speler die de bal krijgt kan zonder druk van een uitstappende centrale verdediger (hier Engels) op doel trappen en scoren.

Omschakelmomenten

 Wanneer Club erin slaagt de bal te veroveren op de helft van de tegenstander zijn ze wel op z’n gevaarlijkst. 20 à 30% van de goals kwam er al nadat Club de bal hoog recupereerde en snel omschakelde richting het doel van de tegenstander. Vooral Dennis is met zijn snelheid, techniek en loopacties enorm gevaarlijk. Meestal zijn Refaelov of Vormer in deze situaties het doorgeefluik om de Nigeriaan voor doel te zetten, zoals hier tegen Lokeren.

 

11. Goal na omschakeling.png

Balrecuperatie centraal op het middenveld en Vossen wordt ingespeeld. Die kan meteen Dennis lanceren die scoort.

Wanneer Club echter vanuit het lage 5-4-1 blok opereert, kent het moeilijkheden om er uit te komen op de counter. Vooral omdat het dan volledig afhankelijk is van de diepe spits en Vossen/Perbet zijn nu eenmaal niet de aanvallers met pure snelheid of de kracht om de bal bij te houden tegen de betere tegenstanders. 

Besluit
Het mag duidelijk zijn dat Ivan Leko aan een gewaagde maar erg interessante vernieuwing is begonnen bij Club Brugge. Zijn doelstellingen zijn duidelijk: dominant voetbal met een snelle balcirculatie, lopende mensen op de buitenkant en hoge pressing in balverlies. Momenteel lijken z’n spelers echter nog niet de intelligentie te hebben om allemaal mee te zijn in het verhaal waardoor Club z’n wil enkel nog maar kon opdringen tegen de kleinere ploegen.

Tegen de topteams wordt blauw-zwart te vaak teruggedrongen en in die situaties lijkt het systeem, dat dominantie beoogt, vooral reactiviteit teweeg te brengen. Of het leidt tot pressing waardoor de tegenstander makkelijk heen kan voetballen wat tot onvrede leidt op de Brugse tribunes. Het is afwachten hoe de spelers Leko’s betoog de komende weken oppikken en welke transferactiviteiten er nog voor de deur staan. Het systeem en Leko’s verhaal lijken zeker z’n kans te moeten krijgen, wanneer er in september nog geen beterschap is, past hij ongetwijfeld zijn verhaal wat aan zoals bij STVV.

Vrijdag 20.30: SV Zulte Waregem – Club Brugge